Czy jest wiele wróbli na świecie?

02 Maj, 2020
Czy ciągle jest tyle wróbli, ile nam się wydaje? Rzeczywistość jest bardziej złożona, niż nam się czasem wydaje. Odkryj, co obecnie dzieje się z tym znanym ptakiem.
 

Czy jest wiele wróbli na świecie? To pytanie może zabrzmieć nieco dziwnie, ponieważ wydaje się, że to bardzo popularny ptaszki. Jednakże podczas gdy w wielu miejscach wróbel jest uważany za szkodnika, w innych grozi mu wyginięcie. Niezależnie od wszystkiego, oczywiste jest, że wróbel podbił świat.

Być może tam, gdzie mieszkasz, jest wiele wróbli i jest to ptak, do którego widoku przywykłeś. Co ciekawe, około 200 lat temu mieszkał tylko w Eurazji i Afryce Północnej. Jednak wykorzystał człowieka do rozprzestrzeniania się na resztę kontynentów poza Antarktydą. Jego historia bardzo przypomina więc historię czapli złotawej, ptaka, który również podbił świat.

Dlaczego wydaje się, że jest wiele wróbli?

Podobnie jak w przypadku innych gatunków zwierząt, wróbel rozprzestrzenił się na całym świecie dzięki ludzkim technologiom. W połowie XIX wieku wróble dostały się w ten sposób do Stanów Zjednoczonych. A na początku XX wieku dotarły już do Meksyku i Kanady.

Tymczasem dotarły także do innych miejsc na świecie, gdzie wcześniej nie można było znaleźć wróbli. Chodzi na przykład o takie rejony jak Ameryka Południowa czy Kenia. Jednak ta historia może być znacznie starsza. Pewne badanie ujawnia, że ​​już 11 000 lat temu wróble dostosowywały się do rolnictwa.

 

Wydaje się, że wróbel był przygotowywany przez stulecia, aby wykonać ten skok na inne kontynenty. Można wyciągnąć taki wniosek głównie z powodu różnic między genami wróbli miejskich a dzikich, karmionych dziko i niemigrujących.

Jeden z genów ma związek z budową dzioba i czaszki. Mają cechy lepiej przygotowane do spożywania twardszych odmian zbóż związanych z rolnictwem. Podczas gdy inny gen pozwala tym ptakom trawić skrobię dzięki enzymowi amylazie. To ułatwia im żywienie się ziemniakami, pszenicą lub kukurydzą.

Odkrycia te mają głębszy sens, jeśli spojrzymy na ekspansję wróbli, która w Eurazji ma ścisły związek z rozwojem rolnictwa. Te małe ptaki te zaczęły żyć w pobliżu naszych wiosek i podążały za ludźmi. Odpowiedź na to, dlaczego jest tak wiele wróbli, ściśle wiąże się z tym faktem. Udało im się przetrwać w tak rożnych środowiskach, ponieważ we wszystkich są ludzie, którzy zapewniają im jedzenie.

Historia wróbli w Chinach

Jedną ze smutnych historii, w których te zwierzęta wystąpiły, była ich eksterminacja w Chinach. Mao Zedong promował kampanię mającą na celu wykorzenienie rożnych zwierząt uważanych za zarazę. W Chinach nie ma więc wielu wróbli, ponieważ gatunek został wybity. W zamian pojawiły się jednak nowe szkodniki owadzie.

Był to jeden z powodów wielkiego głodu, jaki dotknął ten kraj pod koniec lat 50. Zabrakło wróbli, które by chroniły zbiory przed szkodnikami. Aby ratować sytuację w końcu przywieźli te zwierzęta z Rosji. Jednak nawet dzisiaj chińska populacja wróbli nie wróciła do pierwotnego stanu.

 

Choć wydaje się to niewiarygodne, wiele osób twierdzi, że wróble znikają z głównych europejskich miast. Fakt jest niepokojący głównie w dużych miastach, takich jak Londyn. Z drugiej strony ornitolodzy na całym świecie nie przeoczyli faktu, że populacja wróbli w Hiszpanii również znacznie spadła.

Czy jest wiele wróbli na świecie?

Najwyraźniej powód zmniejszania się populacji wróbli nie ma jasnej przyczyny. Chociaż wydaje się, że jest to wiele czynników. Wzrost zanieczyszczenia, zanikanie terenów zielonych, wprowadzanie inwazyjnych gatunków obcych lub brak kontroli nad koloniami kotów. Te niezaprzeczalne fakty mogą sprzyjać recesji tych ptaków.

Winę ponoszą nawet nowe plany urbanistyczne, coraz mniej przyjazne dla ptaków gniazdujących w mieście. Zupełnie inaczej wyglądały starsze zwyczaje architektoniczne, takie jak pałace dla ptaków w Stambule.

Czy wróbel jest dziś gatunkiem zagrożonym? Nie, oczywiście że nie. Jednak następnym razem, gdy ktoś powie ci, że jest wiele wróbli przypomnij sobie to, co własnie przeczytałeś. Zwróć uwagę, że prawda jest nieco bardziej skomplikowana, niż mogłoby się wydawać.

 

Summers-Smith, J. D. (1963). The house sparrow(pp. 149-159). London: Collins.